ชื่อหนังสือ: เศรษฐสวดอนุบาล
ผู้เขียน: นิธิ เอียวศรีวงศ์
พิมพ์ครั้งที่ 1: เมษายน 2555
ราคา: 195 บาท
คำนำสำนักพิมพ์
หากอ่านบทความในเล่ม จะสังเกตเห็นได้ว่าอาจารย์นิธิมักกล่าวเสมอว่าเป็นผู้ไม่รู้ทางเศรษฐศาสตร์ หรือมีความรู้ด้านเศรษฐศาสตร์ระดับอนุบาลเท่านั้น บางครั้ง ยามตั้งคำถามกับนักเศรษฐศาสตร์ อาจารย์ถึงกับออกตัวว่าชอบถามคำถามโง่ๆ หรือถามตัวเองเสมอว่านี่กูจะบ้าหรือเปล่า ซึ่งใครที่พอรู้จักตัวตนของอาจารย์นิธิอยู่บ้าง ก็คงไม่แปลกใจกับความถ่อมตัวทางวิชาการของอาจารย์
การที่ไม่ได้ถูกฝึกฝนเล่าเรียนมาทางเศรษฐศาสตร์โดยตรงกลับเป็นจุดเด่นของงานเขียนชุด ‘นิธิ เอียวศรีวงศ์ อ่านเศรษฐกิจไทย’ เพราะทำให้อาจารย์สามารถมองเห็นอะไรต่อมิอะไรมากมายที่นักเศรษฐศาสตร์มองไม่ชัด มองไม่เห็น หรือไม่คิดจะมอง
นักเศรษฐศาสตร์คงอ่านหนังสือชุดนี้ด้วยความรู้สึกแตกต่างกัน บางคนคงรู้สึกโดนปลุกให้ตื่น บ้างคงตื่นเต้นเพลิดเพลิน แต่จำนวนไม่น้อยคงหงุดหงิดตะขิดตะขวงใจ เพราะหลายเรื่องที่อาจารย์นิธิเขียน เป็นเรื่องที่นักเศรษฐศาสตร์ไม่อยากฟัง เพราะตีตรงแสกหน้ากลางหัวใจของนักเศรษฐศาสตร์ หรือไปรุกล้ำพื้นที่หวงห้ามอันแสนภาคภูมิใจของเหล่านักเศรษฐศาสตร์เข้าให้
หนังสือชุด ‘นิธิ เอียวศรีวงศ์ อ่านเศรษฐกิจไทย’ ในวาระนี้แบ่งออกเป็น 3 เล่ม ซึ่งคัดสรรมาจากคอลัมน์ใน มติชนรายวัน และ มติชนสุดสัปดาห์ ระหว่างช่วงวิกฤตเศรษฐกิจปี 2540 จนถึงปัจจุบัน ได้แก่
(1) ความ(ไม่)รู้เรื่องเศรษฐศาสตร์
เนื้อหาของหนังสือเล่มนี้ว่าด้วยบทวิพากษ์และคำถามต่อเศรษฐศาสตร์และนักเศรษฐศาสตร์ อาจารย์นิธิพยายามนำเสนอคำอธิบายของศัพท์เศรษฐศาสตร์หลายคำ เช่น ทุน ตลาด จริยธรรม ความเชื่อมั่น ความเสมอภาค ฯลฯ ในแนวทางที่พ้นไปจากกรอบความคิดกระแสหลักของเศรษฐศาสตร์ รวมถึงพยายามอธิบายปรากฏการณ์และสถานการณ์สำคัญทางเศรษฐกิจ เช่น วิกฤตการณ์น้ำมัน ปัญหาค่าเงินบาท ปัญหาในภาคแรงงาน นโยบายประชานิยมต่างๆ และกรณีมาบตาพุด เป็นต้น
(2) วัฒนธรรมเศรษฐกิจพอเพี้ยง
เนื้อหาของหนังสือเล่มนี้ว่าด้วยบทสังเกตและบทวิพากษ์ ‘เศรษฐกิจพอเพียง’ ในฐานะทางออกของสังคมเศรษฐกิจไทย รวมถึงการศึกษาวิเคราะห์ประเด็นสำคัญอย่างแนวทางการพัฒนา ความยากจนและคนจน และการจัดการทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม
(3) เศรษฐสวดอนุบาล
เนื้อหาของหนังสือเล่มนี้เป็นการอธิบายปรากฏการณ์ร่วมสมัยด้านเศรษฐกิจในสังคมผ่านแว่นตาแบบเศรษฐศาสตร์อนุบาล ผสมผสานเข้ากับมิติด้านอื่นๆ ทั้งทางการเมือง สังคม และวัฒนธรรม ไล่ตั้งแต่บทวิเคราะห์ว่าด้วย เศรษฐี หมอกับคนไข้ ผู้บริโภค เศรษฐกิจสร้างสรรค์ ทรัพย์สินทางปัญญา หวย หนี้ ที่ดิน จนถึง Occupy Wall Street ปัญหาวิกฤตน้ำท่วม แอปเปิ้ลและสตีฟ จ็อบส์
แม้บทความหลายชิ้นในหนังสือชุดนี้จะมีอายุเก่าแก่ ย้อนกลับไปจนถึงช่วงวิกฤตเศรษฐกิจปี 2540 และผ่านรัฐบาลมาแล้วเกือบสิบรัฐบาล (บางบทความในเล่ม 2 เคยได้รับการตีพิมพ์ในหนังสืออื่นมาแล้วก่อนหน้านี้ แต่ถูกนำมารวมไว้ ณ ที่นี้อีกครั้งเพื่อความสมบูรณ์ของเรื่อง) แต่ทางสำนักพิมพ์ openbooks ยังเห็นว่างานเขียนชุดนี้ยังคงทันสมัยและมีพลังในการอธิบายสังคมเศรษฐกิจไทยร่วมสมัยได้เป็นอย่างดี กล่าวได้ว่า แม้ท่านผู้อ่านจะเปลี่ยนชื่อของนายกรัฐมนตรีหรือรัฐบาล แต่สภาพการณ์ที่ถูกเล่าไว้ในบทความส่วนใหญ่แทบจะไม่เปลี่ยนแปลงไปเลย
นั่นแสดงว่า ตลอด 15 ปีที่ผ่านมา ปัญหาเชิงโครงสร้างของเศรษฐกิจไทยในด้านต่างๆ ยังคงไม่ได้รับการแก้ไขอย่างจริงจังจนเกิดการเปลี่ยนแปลงที่จะยกระดับเศรษฐกิจไทยไปสู่เศรษฐกิจที่มีประสิทธิภาพควบคู่ไปกับความเป็นธรรม และเป็นเศรษฐกิจที่มีความหมายต่อผู้คนในระดับเศรษฐกิจอย่างถ้วนทั่ว
บนเส้นทางสู่เศรษฐกิจในฝันดังกล่าว นี่คือหนังสือที่เราอยากเชิญชวนให้นักเศรษฐศาสตร์ นักเรียนเศรษฐศาสตร์ และผู้สนใจเศรษฐศาสตร์และเศรษฐกิจทุกคนหยิบมาอ่านระหว่างทางอย่างยิ่ง
